Hoe kunnen we helpen?

In Taaltoer – ik lees met hup en aap is differentiatie geen extra taak die je als leerkracht zelf moet organiseren. Ze zit ingebouwd in de methode zelf. Via leessporen, het leeswerkschrift, hupuurtjes, klasmateriaal en Bingel kan je leerlingen gericht ondersteunen of uitdagen, terwijl de klas zo lang mogelijk samen blijft leren. Zo behoud je het overzicht en speel je toch in op de verschillen tussen leerlingen. 

Taaltoer – ik lees met hup en aap kiest bewust voor convergente differentiatie. Dat betekent dat leerlingen zo lang mogelijk samen aan dezelfde leerdoelen werken. Binnen die gezamenlijke lessen voorzie je waar nodig extra ondersteuning, herhaling of uitdaging. 

Zo hoef je niet voortdurend verschillende lessen naast elkaar te organiseren en blijft het klasmanagement haalbaar. Tegelijk krijgt elke leerling de ondersteuning die hij of zij nodig heeft. 

In thema 1 tot en met 4 werken leerlingen met twee leessporen: 

• spoor 1 voor leerlingen op AVI-start 

• spoor 2 voor leerlingen op AVI-M3 

De twee sporen zijn sterk op elkaar afgestemd. De lessen verlopen grotendeels gelijk, waardoor de klas samen kan blijven werken. Alleen waar nodig krijgen leerlingen aangepaste leesteksten of oefeningen die aansluiten bij hun leesniveau. 

Vanaf thema 5 werkt de volledige klas in één gezamenlijk spoor. Vanaf dat moment gebeurt de differentiatie vooral binnen het leeswerkschrift, tijdens de instructie en via de oefenmomenten. 

Je geeft dus nog steeds dezelfde les aan de hele klas, maar kan leerlingen tijdens het inoefenen extra ondersteunen of net meer uitdaging bieden. 

Ook het leeswerkschrift ondersteunt de differentiatie heel concreet. 

Alle leerlingen maken eerst de basisoefeningen, zodat iedereen dezelfde kernleerstof verwerkt. Voor leerlingen die sneller klaar zijn of meer aankunnen, is op verschillende plaatsen verdiepingsstof voorzien. Die herken je aan het icoon met de opwaartse pijl. 

Daarnaast bevatten de flappen van het leeswerkschrift de belangrijkste kernleerstof. Leerlingen kunnen hier tijdens het werken gemakkelijk naar teruggrijpen. Dat biedt extra houvast aan leerlingen die nog ondersteuning nodig hebben, terwijl sterkere leerlingen zelfstandiger aan de slag kunnen. 

Een belangrijk onderdeel van de methode zijn de hupuurtjes. Dat zijn vaste differentiatiemomenten waarop leerlingen oefenen op hun eigen niveau en tempo. 

Tijdens een hup-uurtje werk je met drie groepen: 

1. Leerlingen die nog moeite hebben met lezen oefenen samen met jou aan remediëring. 
2. Leerlingen die extra herhaling nodig hebben automatiseren zelfstandig wat eerder werd aangeleerd. 
3. Leerlingen die de leerstof al goed beheersen krijgen verdiepende opdrachten of extra leesuitdagingen. 

Ook het klasmateriaal helpt je om eenvoudig te differentiëren. 

Materialen zoals de rijtjesboeken, de letterschuif en de woordenmaker laten toe om te variëren in: 

• tempo; 

• moeilijkheidsgraad; 

• hoeveelheid inoefening. 

Je kunt deze materialen inzetten voor: 

• herhaling 

• remediëring 

• verdieping 

Ze zijn bruikbaar tijdens klassikale lessen, in kleine groepjes of als zelfstandige verwerking. Vanaf thema 5 speelt vooral de woordenmaker een belangrijke rol. Die is bovendien ook digitaal beschikbaar in het bordboek. 

Ook Bingel ondersteunt de differentiatie. 

Je vindt er extra oefeningen die aansluiten bij de lessen in het leeswerkschrift. Je kunt opdrachten klaarzetten voor de hele klas, maar evengoed voor individuele leerlingen of kleinere groepen. 

Er zijn onder andere oefeningen voorzien rond: 

• visuele discriminatie; 

• auditieve discriminatie; 

• eenvoudig tekstbegrip. 

Zo geef je leerlingen extra oefenkansen op de onderdelen waarmee zij nog moeilijkheden ervaren of bied je extra uitdaging aan wie sneller vooruitgaat.